Beloften van verhoring en verlossing
Vers 1 Ik ben gevonden van hen, die naar Mij niet vraagden; Ik ben gevonden van degenen, die Mij niet zochten; tot het volk, dat naar Mijn Naam niet genoemd was, heb Ik gezegd: Ziet, hier ben Ik, ziet, hier ben Ik.1 gevonden Hebreeuws eigenlijk gezocht. Versta hierbij, en gevonden, gelijk er staat Rom. 10:20. Dit spreekt de Heere, en het is ene profetie van de beroeping der heidenen en de verwerping de Joden. Zie deze manier van spreken, te weten zoeken voor zoeken en vinden, Pred. 3:6, en vergelijk Gen. 12:15.2 die naar Mij Hebreeuws, die niet vraagden.3 van degenen, Dat is, van de heidenen, die vreemd waren van het burgerschap van Israël, enz. Zie Ef. 2:12.4 het volk, Versta hier ook de heidenen, die eertijds Gods volk niet genaamd werden. Zie Rom. 9:24,25,26.5 Ziet, hier ben Ik, Dat is, ik bied mij tot uw bestaan, te weten in en door de predikatie van het heilig Evangelie.Vers 2 Ik heb Mijn handen uitgebreid, den gansen dag tot een wederstrevig volk, die wandelen op een weg, die niet goed is, naar hun eigen gedachten.6 Mijn handen Dat is, Ik heb de Joden door de predikatie der profeten, en daarna door de apostelen, steeds laten roepen en onderwijzen, maar zij hebben het niet ter harte genomen. Als de Heilige Schrift zegt dat de mensen de handen uitbreiden of uitspreiden, dat betekent bidden, gelijk Exod. 9:29, en 1 Kon. 8:22. Zie de aantekening aldaar. Maar als er gezegd wordt dat God prediken, gelijk hier en Spreuk. 1:24, zie de aantekening aldaar.7 wederstrevig volk, Zie Jes. 1:23. De apostel Paulus, de Griekse overzetters volgende, heeft: tot een ongehoorzaam en tegensprekend volk, en hij zegt dat dit tot Israël gesproken is, Rom. 10:21.8 een weg, Gelijk Ps. 36:5. Het woord weg wordt somtijds in de Heilige Schrift gebruikt voor religie, gelijk Hand. 18:25,26, en Hand. 22:4.9 naar hun eigen Daar staat Ps. 94:11, dat des mensen gedachten de ijdelheid zelve zijn. Zie ook Ps. 81:13.Vers 3 Een volk, Mij geduriglijk tergende in Mijn aangezicht, in hoven offerende, en rokende op tichelstenen;10 Mij geduriglijk Te weten door hunne afgoderij en gruwelen. Zie Deut. 32:16.11 in Mijn aangezicht, Dat is, openlijk, stoutelijk, onbeschaamd, het tegendeel van Gods verbod; Exod. 20:3. Zie Job 1:11.12 in hoven Te weten onder de groene bomen, naar de wijze der afgodendienaars. Zie Jes. 1:29, en Jes. 66:17.13 op tichelstenen; Dat is, op de afgodische altaren, die van tichelstenen gemaakt zijn, versmadende Gods gouden altaar, dat Salomo had laten maken, 1 Kon. 7:48.Vers 4 Zittende bij de graven, zo vernachten zij bij degenen, die bewaard worden, etende zwijnenvlees, en er is sap van gruwelijke dingen in hun vaten.14 bij de graven, Om de doden voor de levenden te vragen, Jes. 8:19, hetwelk een gruwel is voor God; Deut. 8:11,12. Zie Jes. 2:6,8,19.15 bij degenen, Dat is, naar sommiger mening, bij de afgoden, of beelden der valse goden, die niet bewaarden, maar moesten bewaard en bewaakt worden, opdat zij niet zouden gestolen worden. Doch anderen verstaan het van de dode lichamen, die de zwarte kunstenaars plachten te bewaren, en bij nacht bij dezelve te blijven om hun wat af vragen. Anders: zo vernachten zij in woeste plaatsen, of in bewaarde begraafplaatsen.16 etende Tegen Gods uitdrukkelijk verbod [als zijnde onrein]; Lev. 11:7; Deut. 14:8.17 sap Dat is, sop van het vlees der verboden dieren, die den Heere een gruwel zijn als men ze eet. Anders: stukken van onrein, of stinkend, of verrot [vlees] is in hunne vaten. Zie de aantekening Lev. 7:18. Doch men moet hier onder de bovenverhaalde gruwelen verstaan allerlei overtreding der wet Gods.Vers 5 Die daar zeggen: Houd u tot uzelven, en naak tot mij niet, want ik ben heiliger dan gij. Deze zijn een rook in Mijn neus, een vuur, den gansen dag brandende.18 zeggen: Te weten tot den profeet, die hen wil straffen en tot boete vermanen.19 Houd u tot uzelven, Dat is, blijf van mij en nader mij niet, bekommer u met uzelven.20 ik ben Het zijn de woorden der pochers en schijnheiligen, anderen trotserende, als zeer heilige mannen zijnde, daar zij toch geheel onrein waren; zie Spreuk. 30:12; Luk. 18:11; Rom. 2:17, enz.21 heiliger Of, heilig, ten aanzien van u.22 zijn een rook Dat is, zij zijn mij zeer bezwaarlijk, daarom zal Ik hen in mijnen toorn verdelgen. Anders: zij zijn een rook in mijnen toorn; dat is, zij verdienen een grote straf, die hun ook overkomen zal in mijnen toorn. Alzo wordt rook voor grote straf genomen; Jes. 14:31; Openb. 18:9,18, en Openb. 19:3, en elders meer.23 den gansen dag Dat is, geduriglijk brandende. Zodat dit te verstaan is van het helse vuur, dat altoos brandt; Mark. 9:45,46,48.Vers 6 Ziet, het is voor Mijn aangezicht geschreven; Ik zal niet zwijgen, maar Ik zal vergelden, ja, in hun boezem zal Ik vergelden;24 het Te weten het afgodisch wezen der Joden, waarvan straks gesproken is.25 is voor Mijn aangezicht Te weten opdat het niet vergeten worde; Ik zal het te zijner tijd wel straffen. Zie Exod. 17:14; Deut. 32:34. Zie de aantekening aldaar en Jer. 17:1.26 Ik zal niet zwijgen, Versta dit zwijgen niet zozeer van met woorden te zwijgen, als metterdaad zich stil te houden; gelijk Richt. 18:9. Zie de aantekening aldaar; zie ook de aantekening 1 Kon. 22:3.27 in hun boezem Dat is overvloediglijk, met volle maat, gelijk Ps. 79,zie de aantekening Ps. 79:12.Vers 7 Uw ongerechtigheden, en uwer vaderen ongerechtigheden tegelijk, zegt de Heere, die gerookt hebben op de bergen, en Mij smaadheid aangedaan hebben op de heuvelen; daarom zal Ik hun vorig werkloon in hun boezem weder toemeten.28 Mij smaadheid Of, gehoond hebben, te weten met hun valsen godsdienst. Zie Ps. 106:20,21.29 zal Ik Dat is, Ik zal hen straffen, gelijk zij wel verdiend hebben met mij tot toorn te verwekken.30 hun vorig werkloon Of, het eerste loon; te weten dat zij met hunne misdaden verdiend hebben. Zie Jes. 40:10, en Jes. 62:11.Vers 8 Alzo zegt de Heere: Gelijk wanneer men most in een bos druiven vindt, men zegt: Verderf ze niet, want er is een zegen in; alzo zal Ik het om Mijner knechten wil doen, dat Ik hen niet allen verderve.31 Gelijk Hier geeft de Heere te kennen dat, gelijk wanneer iemand gezind is een wijnstok uit te roeien omdat hij geen goede vruchten draagt, nochtans denzelven verschoont als hij enige goede druiven aan denzelven vindt; alzo zal de Heere het kleine overblijfsel der Israëlieten sparen vanwege het klein getal zijner uitverkorenen; vergelijk hiermede Jes. 17:6, en Rom. 11:5.32 niet, Te weten de druif.33 een zegen in; Dat is, goede wijn, komende van den zegen des Heeren, en waarvoor Hij te zegenen, of te loven en te bedanken is.34 om Mijner knechten Dat is, om de godzaligen onder de Joden, die mij getrouwelijk dienen.35 dat Ik hen Dat is, dat Ik het ganse volk niet verderve. Anders: opdat Ik het niet alles verderve.Vers 9 En Ik zal zaad uit Jakob voortbrengen, en uit Juda een erfbezitter van Mijn bergen; en Mijn uitverkorenen zullen het erfelijk bezitten, en Mijn knechten zullen aldaar wonen.36 zaad uit Jakob Dat is, enige weinigen, gelijk Rom. 9:29; zie Jes. 1:9 met de aantekening. De zin is: Ik zal mijne kerk vermenigvuldigen en zegenen.37 voortbrengen, Of, uitvoeren; te weten vooreerst uit de Babylonische gevangenschap, en daarna uit de geestelijke gevangenis des duivels.38 een erfbezitter Dat is, een klein hoopje, hetwelk de bergen bezit en bewoont.39 van Mijn bergen; Dat is, van het land Juda, hetwelk bergachtig is; de kerken of gemeenten der gelovigen, en daarna het rijk der hemelen, worden door het bergachtig land Kanaän, inzonderheid door den berg Zion, afgebeeld; zie Ezech. 36:1, enz.40 zullen het erfelijk Te weten het land, gelijk Matth. 5:5, of Jeruzalem; gelijk onder Jes. 65:19.Vers 10 En Saron zal tot een schaapskooi worden, en het dal van Achor tot een runderleger, voor Mijn volk, dat Mij gezocht heeft.41 Saron Dat is, hunne kudden zullen in vruchtbare plaatsen weiden; met welke woorden te kennen wordt gegeven de overvloed der zegeningen, die de kerk en een ieder lidmaat derzelve van God ontvangen zou. Want Saron was een vruchtbare en lustige vallei. Zie 1 Kron. 5:16, en 1 Kron. 27:29; Hoogl. 2:1; Jes. 33:9.42 het dal van Achor Dit was ook een vruchtbaar dal, bij Jericho gelegen; zie Joz. 7:26; Hos. 2:14.43 tot een runderleger, Of, tot ene legerplaats der runderen, of tot ene plaats waar het vee nederliggen en rusten zal.Vers 11 Maar gij verlaters des Heeren, gij vergeters van den berg Mijner heiligheid, gij aanrichters ener tafel voor die bende, en gij opvullers des dranks voor dat getal!44 gij vergeters Of, gijlieden, die mijn heiligen berg vergeet, dat is mijn tempel en den waren godsdienst, die in mijn tempel behoorde geoefend te worden. Hij spreekt de ongelovige Joden aan. Zie Rom. 10:21; zie ook Ps. 106:21.45 aanrichters De zin is: Nadat gij uw afgodisch offer verricht hebt, zo zet gij u aan de tafel en eet van zulke offeranden.46 bende, Het Hebreeuwse woord betekent ene bende, een troep, een hoop, of heir; zie Gen. 30:11; enigen verstaan hier het heir des hemels, de zon, de maan en de sterren; vergelijk Jer. 7:18, en Jer. 8:2, en Jer. 19:13. Anderen houden het woord Gad in den tekst, en verstaan daardoor de een Jupiter, de ander Mars, andere de fortuin, anderen de zon, anderen de ganse bende der valse goden.47 gij opvullers Of, gij vermengers; gelijk Spreuk. 23:30.48 voor dat getal! Dat is, ter ere der sterren, die in groten getale zijn. Hebreeuws, lameni. Dit behouden sommigen in den tekst, alsof het de naam van enigen afgod ware. Anderen nemen het voor een zeker getal van sterren bij elkander, en zetten het over: voorzoveel als men tellen kan; te weten aan zoveel afgoden als men zou kunnen tellen; dat is aan een zeer groot getal. Sommigen verstaan door dit woord de maan.Vers 12 Ik zal ulieden ook ten zwaarde tellen, dat gij allen u ter slachting zult krommen, omdat Ik geroepen heb, maar gij hebt niet geantwoord, Ik gesproken heb, maar gij hebt niet gehoord, maar hebt gedaan, dat kwaad was in Mijn ogen, en hebt verkoren hetgeen, waaraan Ik geen lust heb.49 Ik zal ulieden Of, welaan, Ik zal ulieden tellen, enz. Dit ziet op het woord getal, Jes. 65:11. De zin is: Welaan, dewijl gijlieden u verzondigt aan het getal, zo zal Ik u ook straffen met getal, en zovelen als Ik er aftel, zullen er met het zwaard omkomen.50 zult krommen, Dat is, gij zult moeten nederbukken en den hals uitstrekken voor degenen, die u doden zullen.51 geroepen heb, Te weten door den mond mijner profeten, door welken Ik u mijnen wil heb laten verkondigen. Vergelijk hiermede Spreuk. 1:24; Jer. 7:13,27; Jes. 66:4, en Matth. 23:34.Vers 13 Daarom zegt de Heere Heere alzo: Ziet, Mijn knechten zullen eten, doch gijlieden zult hongeren; ziet, Mijn knechten zullen drinken, doch gijlieden zult dorsten; ziet, Mijn knechten zullen blijde zijn, doch gijlieden zult beschaamd zijn.52 zullen eten,, zullen drinken, Versta hier door eten en drinken het genieten der goede gaven Gods. Zie Ps. 36:9; zie ook Lev. 26:10.Vers 14 Ziet, Mijn knechten zullen juichen van goeder harte, maar gijlieden zult schreeuwen van weedom des harten, en van verbreking des geestes zult gij huilen.53 van goeder harte, Hebreeuws, van goedheid des harten; dat is van vrolijkheid. Zie Richt. 16:25.Vers 15 En gijlieden zult uw naam Mijn uitverkorenen tot een vervloeking laten; en de Heere Heere zal ulieden doden, maar Zijn knechten zal Hij met een anderen naam noemen;54 tot een vervloeking Of, tot een eed. Dikwijls werden de eden gedaan met kwaadwensing, of met vervloeking. Num. 5:21 staat, een eed der vervloeking, zie de aantekening aldaar. Het formulier van zulke eedvervloekingen was: de Heere stelle u als dezen of dien; gelijk te zien is Jer. 29:22; dat is, op u moeten komen die plagen en vervloekingen, die op dezen of dien gevallen zijn door Gods rechtvaardig oordeel. Zie integendeel het formulier van zegening bij dezen of dien, Gen. 48:20.55 ulieden doden, Dat is, een ieder onder ulieden.56 een anderen naam Dat is, zij zullen niet meer Israëlieten genoemd worden, maar Christenen, Hand. 11:26. Zie Gen. 32:28; ook betekent somtijds een nieuwe maan een nieuwen en beteren staat, gelijk Jes. 62:2; zie de aantekening aldaar.Vers 16 Zodat, wie zich zegenen zal op aarde, die zal zich zegenen in den God der waarheid; en wie zal zweren op aarde, die zal zweren bij den God der waarheid, omdat de vorige benauwdheden zullen vergeten zijn, en omdat zij voor Mijn ogen verborgen zijn.57 wie zich Dat is, wie zichzelven alles goeds, heil en welvaart zal toewensen; zie Deut. 29:19.58 in den God Dat is, in den waren, of in den gewissen God; anders: in den God Amen, of in den God van Amen, waarbij verstaan wordt onze Heere Jezus Christus, die de waarachtige God en het eeuwige leven is, 1 Joh. 5:20; en Hij wordt Amen genoemd Openb. 3:14, en in Hem zullen alle geslachten der aarde zichzelven zegenen; Gen. 22:18.58 bij den God Dat is, in den waren, of in den gewissen God; anders: in den God Amen, of in den God van Amen, waarbij verstaan wordt onze Heere Jezus Christus, die de waarachtige God en het eeuwige leven is, 1 Joh. 5:20; en Hij wordt Amen genoemd Openb. 3:14, en in Hem zullen alle geslachten der aarde zichzelven zegenen; Gen. 22:18.59 zweren zal op aarde, Zweren is een deel van godsdienst. Zie Ps. 63:12.60 de vorige Dat is, zowel de ellenden, die mijn volk geleden heeft, als de oorzaken derzelve, te weten hunne zonden.